Amortyzacja w praktyce

Wciągając auto do ewidencji środków trwałych, przedsiębiorcy mogą znacznie pomniejszyć, płacony przez nich, podatek dochodowy o miesięczne odpisy amortyzacyjne. Bardzo często przedsiębiorcy mają problem z ustaleniem jego wartości początkowej. Postaramy się rozwiać wszelkie wątpliwości związane z tym tematem.  Zapraszamy!

Co ważne, przy ustalaniu wartości początkowej samochodu należy wziąć pod uwagę sposób jego nabycia. Cena nabycia przedmiotu składa się z następujących elementów: kwota należna zbywcy oraz dodatkowe koszty związane z zakupem takie jak:

  • transport, załadunek, wyładunek,
  • ubezpieczenie w drodze,
  • opłaty notarialne, skarbowe,
  • odsetki i prowizje,
  • cło i podatek akcyzowy od importu auta,
  • podatek od towarów i usług,
  • różnice kursowe (naliczone do dnia przekazania do użytkowania środka trwałego),
  • inne koszty związane z zakupem, naliczone do dnia przekazania samochodu do używania.

Warto podkreślić w tym miejscu, że wydatki poniesione na ubezpieczeni pojazdu (za wyjątkiem sytuacji ubezpieczenia w drodze) nie są uznawane za koszty związane z zakupem pojazdu. Koszt polisy ubezpieczeniowej natomiast, będziemy mogli zaksięgować bezpośrednio, jako koszt uzyskania przychodu z racji tak zwanych kosztów eksploatacyjnych.

Omówmy, więc pokrótce wszystkie wyżej wymienione elementy składowe:

Kwota należna zbywcy

Nabycie samochodu firmowego w drodze kupna może być przede wszystkim udokumentowane fakturą VAT, rachunkiem lub umową cywilnoprawną. Punktem wyjścia jest oczywiście cena należna zbywcy, czyli cena, jaką nabywca samochodu jest zobowiązany zapłacić zbywcy samochodu. Innymi słowy jest to cena wynikająca z dokumentu potwierdzającego transakcję kupna-sprzedaży, czyli odpowiednio: umowy, rachunku lub faktury. Cena ta, celem ustalenia wartości początkowej samochodu, powinna być podwyższana o koszty dodatkowe (opisane powyżej) związane z zakupem naliczone do dnia przekazania środka trwałego do używania.

Oprócz tego przy ustalaniu wartości początkowej samochodu osobowego istnieją pewne ograniczenia w ujmowaniu odpisów amortyzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów. Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych w części ustalonej od wartości samochodu przewyższającej równowartość 150 000 zł. Oznacza to, że pomimo nabycia auta za cenę 200 000 zł podatnik będzie mógł dokonywać odpisów amortyzacyjnych tylko i wyłącznie od kwoty 150 000 zł (w kwocie tej zawarte są również dodatkowe koszty).

Koszty transportu, załadunku, wyładunku i ubezpieczenia w drodze

Uogólniając chodzi tu o koszty związane z transportem auta od sprzedawcy do nabywcy, czyli koszty transportu, załadunku, wyładunku i ubezpieczenia w drodze, czyli np. wydatek poniesiony w związku z transportem auta na lawecie lub zakup paliwa do ww. samochodu celem dojazdu do siedziby nabywającego przedsiębiorstwa.

Opłaty notarialne, skarbowe i inne 

Jako przykład można tu podać np. koszt rejestracji pojazdu w Wydziale Komunikacji. Innym przykładem opłaty jest opłata recyklingowa, uiszczana, jeżeli samochód jest sprowadzany z zagranicy i wprowadzający na teren Polski nie ma obowiązku zapewnić sieci zbierania pojazdów. Obowiązek poniesienia opłaty wynika bezpośrednio z ustawy i jest ściśle związany z zakupem samochodu poza granicami kraju.

Odsetki i prowizje 

Wydatki tej kategorii pojawiają się w przypadku, kiedy auto nabywane jest produktem finansowym takim jak kredyt czy pożyczka leasingowa. Odsetki i prowizje uiszczone z tytułu zaciągniętego kredytu na zakup samochodu będą powiększały jego wartość początkową w takiej wysokości, w jakiej zostały naliczone i faktycznie zapłacone przez podatnika do dnia oddania samochodu do używania. Warto podkreślić, że w sytuacji, kiedy podatnik nie powiększy wartości początkowej o np. odsetki od kredytu zaciągniętego na zakup środka trwałego, to uiszczonych odsetek nie zaliczy też do kosztów uzyskania przychodu.

Cło i akcyza

Kolejnymi elementami zwiększającym wartość początkową środka trwałego jest cło i podatek akcyzowy. Cło będzie kosztem typowo związanym z importem zaś akcyza konieczna jest do zarejestrowania auta w Polsce, tym samym do dopuszczenia do ruchu i użytkowania pojazdu.

Podatek VAT 

Podatek VAT w zależności od sytuacji będzie albo pomniejszał wartość początkową, albo ją podwyższał. Jeżeli przedsiębiorca jest czynnym podatnikiem podatku VAT i ma prawo do odliczenia części lub całości podatku VAT, to do ustalonej kwoty na podstawie ceny nabycia, ujmuje w wartości netto całość lub część podatku VAT. Natomiast, jeżeli nie jest płatnikiem podatku VAT, to przyjmujemy wartość w kwocie brutto.

Inne koszty związane z zakupem 

Katalog innych kosztów związanych z zakupem samochodu osobowego jest dość sporny. Możemy do niego zaliczyć takie wydatki jak: opłata za badanie techniczne pojazdu, koszty tłumacza przysięgłego, opłata za kartę pojazdu, opłata za dowód tymczasowy i tym podobne.

W przypadku, kiedy nabywamy pojazd w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób – za wartość początkową uznaje się wartość rynkową z dnia nabycia, chyba, że umowa darowizny albo umowa o nieodpłatnym przekazaniu określa tę wartość w niższej wysokości.

Praktyka, czyli kilka przykładów na liczbach jak ustalić wartość początkową auta:

PRZYKŁAD 1

Firma nabyła pojazd o wartości 56 000 zł na podstawie umowy kupna- sprzedaży. Zapłacono podatek PCC w kwocie 1120 zł (2% wartości rynkowej pojazdu). Opłata związana z rejestracją auta wyniosła 180 zł.

Cena nabycia: 56 000 zł + 1 120 zł + 180 zł = 57 300 zł

Odpisy amortyzacyjne będą dokonywane od wartości 57 300 zł od następnego miesiąca po dacie nabycia auta.

PRZYKŁAD 2

Firma nabyła pojazd o wartości 250 000 zł na podstawie faktury VAT-MARŻA. Opłata związana z rejestracją auta wyniosła 180 zł.

Cena nabycia: 250 000 zł + 180 zł = 250 180 zł

Odpisy amortyzacyjne będą dokonywane od wartości 150 000 zł od następnego miesiąca po dacie nabycia auta

PRZYKŁAD 3

Firma nabyła pojazd osobowy na podstawie faktury VAT. Wartość netto 45 000 zł, podatek vat 23% – 10 350 zł, wartość brutto 55 350 zł. Opłata związana z rejestracją auta wyniosła 180 zł. Auto będzie wykorzystywane do celów mieszanych (odliczenie 50% wartości podatku VAT z faktury zakupu, niedoliczona część podatku VAT zostanie zaliczona do wartości początkowej).

Wartość początkowa: 45 000 zł + 5 175 zł (50% VAT) + 180 zł = 50 355 zł

Odpisy amortyzacyjne będą dokonywane od wartości 50 355 zł od następnego miesiąca po dacie nabycia auta.

PRZYKŁAD 4

Przedsiębiorca otrzymał w drodze darowizny samochód osobowy. Wartość auta określona w umowie darowizny: 16 000 zł. Wartość rynkowa na dzień jego przekazania w formie darowizny: 20 000 zł

Odpisy amortyzacyjne będą dokonywane od wartości 16 000 zł od następnego miesiąca po dacie nabycia auta.

PRZYKŁAD 5

Przedsiębiorca dokonał zakupu pojazdu osobowego od podatnika z Niemiec na kwotę 20 500 euro. Auto będzie używane do celów mieszanych. Wartość pojazdu przeliczamy na PLN wg średniego kursu NBP z dnia poprzedzającego dzień wystawienia dokumentu 4,3 zł. Dodatkowo poniesiono opłaty związane ze sprowadzeniem pojazdu:

  • podatek akcyzowy – 2757,24 zł,
  • opłata skarbowa – 160,00 zł,
  • tłumaczenie dokumentów – 200,00 zł,
  • badanie techniczne – 98,00 zł,
  • rejestracja pojazdu – 256,00 zł,
  • ubezpieczenie OC – 600,00 zł.

Zatem wartość z faktury: 20 500 x 4,3 zł =  88 150 zł

VAT 20 274,5 zł (mamy możliwość odliczenia, 50% czyli 10 137,25 zł, a pozostałe 50% podwyższy nam wartość początkową auta)

Wartość początkowa auta do amortyzacji: 88 150 zł + 10 127,25 zł + 2 757,24 zł + 160 zł + 200 zł + 98 zł + 256 zł = 101 758,49 zł

Jak już ustaloną mamy wartość początkową auta zerknijmy jeszcze na praktyczne zestawienie amortyzacji w kilku wariantach:

  1. Amortyzacja liniowa. Nabycie auta w styczniu, wartość początkowa 100 000 zł. Amortyzacja miesięczna od lutego (100 000 zł x 20%) / 12 = 1 666, 66 zł. Roczny odpis amortyzacyjny 20 000 zł.
  2. Amortyzacja liniowa przyspieszona. Nabycie auta w styczniu, wartość początkowa 100 000 zł, auto używane w trudnych warunkach. Amortyzacja miesięczna od lutego (100 000 zł x 20% x 1,4) / 12 = 2 333,33 zł. Roczny odpis amortyzacyjny 27 999,96 zł.
  3. Amortyzacja indywidualna. Nabycie auta w styczniu, wartość początkowa 100 000 zł. Amortyzacja miesięczna od lutego (100 000 zł x 40%) / 12 = 3 333,33 zł. Roczny odpis amortyzacyjny 40 000 zł.
  4. Amortyzacja degresywna. Nabycie auta w styczniu, wartość początkowa 100 000 zł. Wskaźnik podwyższający 2. Okres amortyzacji 46 miesięcy. Amortyzacja miesięczna od lutego (100 000 zł x 40%) / 12 = 3 333,33 zł. Roczny odpis amortyzacyjny 40 000 zł.

Autor artykułu: Grzegorz Baumgart

Masz pytania, wątpliwości? Chętnie podzielimy się naszą wiedzą i doświadczeniem. Odpowiemy na wszelkie Twoje wątpliwości i zaproponujemy optymalny wachlarz rozwiązań finansowych, które z powodzeniem możemy dostosować do Twoich indywidualnych potrzeb.

Sprawdź nas: https://partnerleasingowy.pl/oferta